واکسن جدید سرطان پانکراس در ۹۹ درصد بیماران پاسخ ایمنی ایجاد کرد

پژوهشگران در کارآزمایی بالینی جدیدی یک واکسن بالقوه برای سرطان پانکراس را آزمایش کردند. تقریباً تمام بیمارانی که این واکسن را دریافت کردند، در برابر ژن جهشیافتهای به نام KRAS پاسخ ایمنی نشان دادند.

جهشهای KRAS در حدود ۹۰ درصد موارد آدنوکارسینوم مجرای پانکراس (Pancreatic Ductal Adenocarcinoma) دیده میشوند که شایعترین نوع سرطان پانکراس هستند. اگر دارویی بتواند سلولهای دارای این جهشها را هدف قرار دهد، از نظر تئوری میتواند مانع پیشرفت یا بازگشت سرطان شود.

آزمایش واکسن جدید سرطان پانکراس

البته این نتایج ثابت نمیکنند که این واکسن میتواند از بازگشت سرطان پانکراس جلوگیری کند، اما نشانههای امیدوارکنندهای محسوب میشوند. بهویژه اینکه واکسنهای دیگر سرطان نیز نشان دادهاند پاسخهای ایمنی مشابه میتوانند با افزایش طول عمر بیماران ارتباط داشته باشند. نتایج این پژوهش در ژورنال Nature Medicine منتشر شده است.

«بن جورج»، نویسنده اول مقاله و متخصص سرطانشناسی پزشکی، توضیح میدهد: «سرطان پانکراس از نظر تاریخی یکی از بیماریهایی بوده که درمان آن با ایمنیدرمانی بسیار دشوار است.»

او اضافه میکند: «نکته امیدوارکننده این است که توانستیم تقریباً در تمام بیمارانی که بررسی کردیم، پاسخ ایمنی قدرتمندی در برابر جهشهای KRAS ایجاد کنیم. در یک تحلیل اکتشافی، به نظر میرسید بیمارانی که پاسخ ایمنی قویتری به واکسن داشتند، با دورههای طولانیتری از بقای بدون بیماری روبهرو شدند.»

این واکسن جدید Camupеpimut نام دارد و برای آموزش سلولهای ایمنی بدن طراحی شده است تا بتوانند سلولهای سرطانی دارای هفت جهش رایج در ژن KRAS را شناسایی و نابود کنند. این جهشها میتوانند به سلولهای سرطان پانکراس کمک کنند تا زنده بمانند و رشد کنند. در کارآزمایی فاز دوم، ۱۴۴ بیمار شرکت کردند که پیشتر برای سرطان پانکراس دارای جهش KRAS تحت عمل جراحی و شیمیدرمانی قرار گرفته بودند.

در زمان آغاز آزمایش، هیچیک از این بیماران در تصاویر پزشکی نشانه قابلمشاهدهای از سرطان نداشتند. جورج و همکارانش بهصورت تصادفی ۹۶ نفر از این بیماران را برای دریافت واکسن انتخاب کردند و ۴۸ نفر دیگر در گروه کنترل قرار گرفتند. نکته مهم این است که از نظر آماری، تفاوت معناداری در مدت بقای بدون بیماری میان دو گروه مشاهده نشد.

بااینحال، بیمارانی که واکسن دریافت کردند در مقایسه با پیش از واکسیناسیون، پاسخ ایمنی قویتری نشان دادند. از میان ۹۰ بیماری که واکسن را دریافت کردند و امکان ارزیابی آنها وجود داشت، ۹۸.۹ درصد افزایش پاسخ سلولهای T را در برابر جهشهای KRAS تجربه کردند.

در بیش از ۸۰ درصد بیماران، پاسخ سلولهای T بیش از ۹ برابر قویتر از پیش از واکسیناسیون بود. دکتر جورج میگوید: «ما نشان دادهایم که میتوانیم به سیستم ایمنی آموزش دهیم تا جهشهای KRAS را شناسایی کند. گام بعدی این است که مشخص کنیم آیا این کار میتواند روند بیماری را برای بیماران تغییر دهد یا خیر.» به گفته نویسندگان پژوهش، نتایج کارآزمایی فاز دوم اثباتی اولیه بر امکان برخورداری این واکسن از مزایای بالینی بالقوه محسوب میشوند.